Actualiteiten

Zonder bijen geen leven
Voor NMC Schijndel een goede aanleiding om hierover van gedachten te wisselen met bijenkenners Toon Heesakkers en Henk Sterks. Toon heeft al jarenlang jaar bijen bestudeerd en beschreven en een eigen visie over het leven van de honingbij en de rol van de bij in onze wereld. Zonder bijen zouden de natuur én ons leven er heel anders uitzien.

Er zijn 310 soorten solitaire bijen in Nederland, waarvan in 1995 nog 28 hommelsoorten. Van deze 28 soorten zijn er nog maar 21 over; het gaat slecht met de bijenstand in Nederland. In het buitengebied is steeds minder voedsel te vinden door het verdwijnen van bloemrijke bermen en graslanden.
Bij gebrek aan natuurlijke bestuiving door bijen proberen tuinders fruit te kweken dat zelfbestuivend is. Vroeger hadden fruitteers en boeren zelf bijen voor de bestuiving van hun boomgaard en hun gewassen. De opbrengst van de honing was mooi meegenomen. Natuurlijke bestuiving zorgt voor een veel grotere kiemkracht aldus Toon en Henk. Ruim 30 % van onze voornaamste voedselplanten wordt door bijen bestoven. Bijen zijn dus van levensbelang voor natuur en mens. Zelfs in de Bijbel en de Koran wordt de bij 53 x genoemd.
Toon heeft 14 bijenkasten. Elke kast bevat in de winter 10.000 tot 20.000 bijen met 1 koningin. In het hoogseizoen, mei-juni, bevat een bijenkast wel 50 tot 60.000 werkbijen met een koningin. De eierproductie van de koningin hangt mede af van de beschikbare nectar. Een bijenvolk is uitstekend georganiseerd met een goede taakverdeling en communicatie. Via hun vlucht geven bijen aan elkaar door waar de nectarrijke bloemen te vinden zijn. Het wordt steeds moeilijker om voor de bijenkasten geschikte plekken te vinden.

Henk Sterks is behalve imker ook jager. Bijenhouders en jagers bekijken de natuur vanuit de bij en het wild. Beide zijn belangrijke informatiebronnen voor de kwaliteit van bodem, lucht en planten. Als het slecht gaat met de bijen gaat het ook slecht met de natuur en de mens. De bijen zijn belangrijkje wegwijzers in de natuur.

Toon en Henk zijn somber gestemd over het natuurbeheer in Schijndel. Er is veel te weinig biodiversiteit en er dreigt steeds meer een monocultuur te ontstaan, mede vanwege bezuinigingen.
Zo worden er veel zomereiken en populieren geplant, maar er is meer variatie nodig voor een betere spreiding van het voedselaanbod gedurende het bijenseizoen.
Gemeente en natuurorganisaties zouden meer soorten bomen moeten planten. Bermen en braakliggende stukjes grond zou men in moeten zaaien met bloemrijke mengsels; ook tijdelijk braakliggend terrein. Op weilanden staat vaak productiegras en hierin vind je weinig klaver en bloemen.

Toon en Henk hebben ook nog enkele tips.
Akkerranden zouden verplicht ingezaaid moeten worden met bloemrijke mengsels, zoals soms bij verpachting verplicht wordt gesteld. En in bossen moeten voldoende open plekken zijn voor kruiden.Tenslotte wordt aandacht gevraagd voor natuureducatie. De jeugd moet betrokken worden bij de natuur; zij moeten het stokje overnemen.

Henk geeft als jager jaarlijks excursies in het Wijboschbroek en Toon lezingen over de bijen voor een divers publiek. Op 6 maart is er weer een lezing over bijen in Wijbosch in De Geut.

Maandag 6 februari werd in het bezoekerscentrum van Heempark De Blekert door wethouder Bart Claassen de ‘Natuurwaardenkaart’ gepresenteerd, waarvan een exemplaar werd overhandigd aan Rien Rijken, voorzitter van Natuur en Milieucentrum Schijndel. In zijn toespraak noemde wethouder Claassen wijlen Jos van de Wijdeven die een voortrekkersrol heeft gespeeld bij de instandhouding van belangrijke natuurwaarden in het Schijndels landschap door vrijwilligers van Natuur- en Milieucentrum Schijndel.

Rien Rijken wijst op de belangrijke rol van vrijwilligers in de gemeenschap, niet alleen in de zorg maar ook voor de natuur. NMC Schijndel heeft bijvoorbeeld de groeiplaatsen van de slanke sleutelbloem geïnventariseerd en in kaart gebracht.
De Uilenwerkgroep van NMC Schijndel heeft al jarenlang het uilenbestand in Schijndel geïnventariseerd en de gemeente de gegevens verstrekt over hun nestplaatsen. De gemeente heeft deze gegevens gebruikt voor de natuurwaardenkaart. Deze kaart vormt het kader waarbinnen de gemeente Schijndel haar beheerswerkzaamheden uitvoert en bij toetsing van ruimtelijke plannen.

Bijzondere waarneming!

Ondanks de voorspelling van een zeer strenge winter heeft Jo van de Wijdeven op zondag 15 januari alweer de eerste slanke sleutelbloem "ontdekt" aan het Ben Peterspad, in de slootkant bij het griendje.

Schijndel, 1 december 2011- Om meer en meer verschillende vlinders terug te krijgen in Het Groene Woud start Natuur- en Milieucentrum Schijndel met een groot, 2 jaar durend, project. Naast concrete natuurmaatregelen om vlinders meer geschikte plaatsen te bieden wordt in dit project ook gewerkt aan een boek over vlinders, wandelkaarten en begeleidende producten zoals thema-excursies, presentaties en lesbrieven.

Natuurverenigingen en deskundigen maken zich zorgen over de vlinderstand in Nederland en zijn van mening dat stimuleringsmaatregelen noodzakelijk zijn voor behoud van de diversiteit aan vlinders. Daarom heeft Natuur- en Milieucentrum Schijndel het initiatief genomen tot het project Vlinders in Het Groene Woud. Het project valt onder de nieuwe Stichting Natuurprojecten Schijndel.

Stichting Streekrekening Het Groene Woud, Gemeente Schijndel, Prins Bernard Cultuurfonds en Leader van de Provincie hebben subsidie verleend voor het uitvoeren van het project. Om de begroting dekkend te maken wordt de publicatie van het boek in eigen beheer uitgegeven en worden vrijwilligers ingezet bij de uitvoering van natuurmaatregelen en begeleidende producten.

De educatieve aspecten en de samenwerking met andere partijen spreken de subsidiegevers erg aan. Het project is tevens goed voor de promotie van Het Groene Woud.

De natuurgebieden in Het Groene Woud zijn grotendeels in beheer bij Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer en Brabant Landschap.

Daarom wordt bij uitvoering van vlindervriendelijke natuurmaatregelen in het project samengewerkt met deze natuurbeheerorganisaties.

Verder zorgen een jarenlange vlinderinventarisatie van vlinderdes-kundige Joep Steur en de Vlinderstichting voor voldoende materiaal voor het boek.

Op 4 januari vierde Piet in de Schaapskooi zijn 75 ste verjaardag met familie en vrienden. En dat werd tot zijn verrassing een zeer bijzondere verjaardag. Plotseling kwamen burgemeester Jetty Eugster en leden van het Oranje Comité gevolgd door afgevaardigden/vrijwilligers van NMC Schijndel, Schaapskooi Schijndel, Vogelvereniging Tro Wi en Parochiebestuur binnenlopen.

De burgemeester maakte bekend dat het Hare Majesteit heeft be-haagd Piet van Kaathoven te benoemen tot Lid in de Orde van Oranje Nassau. Dit voor zijn jarenlange verdiensten als vrijwilliger voor diverse instellingen en besturen.

Het bijzondere van Piet is dat hij -in alle bescheidenheid- op vele ter- reinen met zoveel verschillende activiteiten bezig was. En dat 50 jaar onafgebroken.

Voor NMC Schijndel is Piet lid geweest van diverse commissies en klankbordgroepen vanwege zijn specifieke kennis van buitengebied en regelgeving. Met de Werkgroep KLE is hij dinsdagochtend te vinden in het veld om wilgen te knotten, poelen te schonen of wandelpaden aan te leggen.

Voor de Schaapskooi is Piet in 2005 de initiatiefnemer, organisator en meewerkend uitvoerder van het project Schaapskooi Schijndel: verplaatsing en vernieuwbouw van de Vlaamse Schuur en de bouw van bezoekerscentrum, veldschuur en hooiberg

Nu Piet 75 is geworden heeft hij besloten zijn laatste bestuursfunctie, bij NMC Schijndel, neer te leggen.
Maar het vrijwilligerswerk gaat gewoon door!

In het kader van Brabant Kunstland hebben kunstenaars Suzanne van Doremalen en Mirjam Konijnenberg en natuur en milieu educatoren Rien Rijken en Jan van Aarle van NMC Schijndel een kunstproject uitge-voerd samen met groep 5/6 van basisschool de Kring.
Na een korte inleiding is de groep het bos ingegaan om faunakastelen te bouwen van takken en leem d.m.v. de fitselstek techniek. Er is enthousiast gewerkt en ondanks een flinke regenbui hadden de kinderen er veel plezier in!
In april 2012 volgen nieuwe klassen voor deelname aan dit project.
Doel van het project Brabant Kunstland is om op verschillende locaties in de natuur, de beleving en harmonie van het Brabantse landschap een nieuwe impuls te geven en de waarde van de natuur op een nieuwe manier onder de aandacht te brengen. Om dit te bereiken worden kunst- en natuureducatie met elkaar verbonden in een aantal activiteiten voor de Brabantse jeugd.

Drukkerij BEK schenkt waardecheque aan NMC Schijndel

De waardecheque t.w.v. € 1000,- aan producten en diensten van het Veghelse grafimediabedrijf Bek is inmiddels verzilverd. We hebben hiervoor mooie producten mogen ontvangen, zoals een fraaie banner, handzame folders, een praktisch bord 'werk in uitvoering' voor de buitenwerkgroep en een 10-tal posters. Ook het logo heeft een restyling ondergaan zoals hierboven te zien. Onze Nieuwsbrief zal eveneens in een nieuw jasje worden gestoken; hiervoor hebben we de nodige sjablonen en adviezen ontvangen.
Met dank aan drukkerij BEK hopen wij hiermee onze pr en marketing te professionaliseren om NMC Schijndel beter te positioneren en bekend te maken ten behoeve van behoud en ontwikkeling van het Schijndelse landschap.

De Groene Handdruk
Door de gemeente is een Groene Handdruk met een bedrag van € 350 uitgereikt aan acht organisaties en personen. Onder de prijswinnaars vielen ook: De Schaapskooi, het Heempark, NMC en de Werkgroep Kleine Landschapselementen in de persoon van Jos van de Wijdeven.

De Groene Handdruk is een waardering en aanmoedigingsprijs voor initiatieven van de Duurzame Driehoek. Dit is een Samenwerkings-verband van 16 gemeenten, 2 waterschappen en de provincie Noord-Brabant. De financiële bijdrage moet omgezet worden in initiatieven om de biodiversiteit in de omgeving te bevorderen. Biodiversiteit is de verscheidenheid aan dieren en planten. 2010 is uitgeroepen tot jaar van de Biodiversiteit. In dit jaar wil men de wereldwijde achteruitgang van de biodiversiteit tot stilstand brengen door regionaal en lokaal actie te ondernemen.

Het bestuur van NMC Schijndel heeft als initiatief voor de Goene handdruk het inventariseren van de slanke sleutelbloem uitgevoerd. Deze vroege voorjaarsbloeier is uitgeroepen als Ambassadeur van de gemeente. De vindplaatsen zijn opgenomen op de Natuurwaardenkaart van de Gemeente. Op 6 februari overhandigt wethouder Claassen de Natuurwaardenkaart aan NMC Schijndel.

Verplaatsen knotwilgen in depot:
Dit initiatief voor de Groene Handdruk, opgepakt door de werkgroep Kleine Landschaps Elementen, is inmiddels afgerond.
Het betreft het knotten en verplaatsen van een dertigtal grote knotwilgen aan de Leemputten, die al jaren in depot stonden. Deze zijn op het aangrenzende perceel naar de buitenkant (gedeeltelijk slootkant) verplaatst en allemaal aangeslagen.

De stand van zaken omtrent de mussenhotels:
Vorig jaar februari heeft de werkgroep Kleine Landschapselementen gratis 25 mussenhotels uitgereikt aan particulieren in Schijndel.
Afgelopen najaar is een inventarisatie gehouden, waarbij is gebleken dat er helaas geen enkele mus heeft gebroed. Wel enkele koolmezen.
Dit najaar wordt weer een inventarisatie gehouden in de hoop dat de mussen de weg naar de hotels inmiddels wel hebben gevonden.

Aanleg ijsvogelwand
Vorig jaar januari is door de werkgroep Kleine Landsch eigenhandig een ijsvogelwand aangelegd in de Biezenloop aan de Achterdijk in het Wijboschbroek. Echter na een schouw door het Waterschap omtrent de mogelijkheid om de loop te onderhouden werd vastgesteld dat deze constructie toch niet wenselijk was vanwege de veiligheid. Alles is toen weer in oude staat teruggebracht.
Inmiddels hebben we goed bericht van het Waterschap, nl. dat het project weer is opgepakt, in het kader van de aanpassing van het Wijboschbroek tot natte parel in Het Groene Woud.
Het zal nu wellicht een betonnen constructie worden. Wij als werkgroep Kleine Landschaps Elementen van NMC Schijndel verlenen assistentie met mankracht en zorgen verder voor het onderhoud.